Portal rolniczy - porady dla rolnika - informacje agro
Portal rolniczy - porady dla rolnika - informacje agro
Kaptan twitter swiatrolnika.info youtube swiatrolnika.info
Autor: Tomasz Racki 12-12-2021 15:29:09

Sachajko: Wielu decydujących o rolnictwie urzędników nigdy nie widziało krowy

Sachajko

Jarosław Sachajko (Kukiz’15 – Demokracja Bezpośrednia) w programie Polska na Serio – Rolnictwo odpierał zarzuty aktywistów względem środowisk rolniczych.

Zdaniem wiceprzewodniczącego sejmowej komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi wciąż wiele osób nie docenia pracy rolników, nie mając faktycznego oglądu na temat tego, ile czasu, wiedzy i energii wymaga wytworzenie żywności. Sachajko uważa, że wiele mitów na temat rolnictwa wciąż jest bezrefleksyjnie powtarzanych przez urzędników, który tworzą środowisko prawne dla rozwoju wsi i gospodarki rolnej.

Sachajko: Rolnictwo to ciężka praca

„Rolnictwo jest jedno. Nie ma iluś tam rolnictw. Tak naprawdę wszyscy jesteśmy Polakami, a rolnicy w swoim proteście walczą również o konsumentów. Jeśli nie będzie rolników, nie będzie konsumentów, bo oni muszą coś jeść. Konsument – wbrew temu, co niektórym się wydaje – nie wyprodukuje żywności na balkonie. Musi to zostać zrobione na polu, w oborze – to ciężka praca, którą znają tylko rolnicy, bo nie da się tego nauczyć z dnia na dzień. Tak naprawdę samego rolnictwa trudno nauczyć się także po technikum rolniczym, czy po studiach, bo jest to wiedza z wielu dziedzin przekazywana z ojca na syna czy z matki na córkę” – tłumaczył polityk Kukiz’15.

Jarosław Sachajko za błędne uważa założenia inicjatyw takich obłożenie mięsa i produktów odzwierzęcych maksymalną stawką podatku VAT czy Koniec Epoki Klatkowej. Przez wzgląd na fakt, że mogą one silnie uderzyć w polskie rolnictwo sprawą – zdaniem polityka – zainteresować poważnie powinien się komisarz Wojciechowski.sachajko minister rolnictwa 2

„Wypadałoby zadać pytanie: gdzie jest polski komisarz? Gdzie jest polski komisarz, który powinien bronić polskiego rolnictwa i suwerenności żywnościowej Europy? Pytam w tym kontekście o podatek graniczny, który pokaże, czy konsumenci wytrzymają tak znaczny wzrost cen. Widzimy, że wytrzymują. Opowiadanie o tym, że konsumenci nie będą chcieli płacić o 20-30 procent więcej za żywność ekologiczną jest nieprawdą, bo już dziś konsumenci płacą za żywność przemysłową znacznie więcej niż choćby rok temu. Gdzieś jednak jest granica” – tłumaczył Sachajko.

Czy europejscy urzędnicy są niedouczeni?

Inicjatywy aktywistów ekologicznych wspierane przez unijnych urzędników i dążące do znacznego ograniczenia spożycia mięsa i produktów odzwierzęcych martwią rolników. Zdaniem posła Kukiz’15 aprobata dla nich ze strony Parlamentu Europejskiego wynika z braku merytorycznego przygotowania.

„Jak to delikatnie powiedzieć? Politycy europejscy, którzy mówią o tych pomysłach – podobnie w Polsce mamy wielu lewicowych polityków z głową w chmurach – są po prostu niedouczeni. Cóż więcej mogę im powiedzieć? Są po prostu niedouczeni. Na naszej szerokości geograficznej nie da się przechodzić całego dnia po zjedzeniu jednego jabłka, nie da się zjeść marchewki i ciężko pracować. Ci ludzie są bardzo daleko od pracy, ale gdyby musieli przepracować cały dzień w polu – cokolwiek by to nie było, proste grabienie siana czy zbieranie tytoniu w słońcu – bardzo by się zdziwili, ile energii trzeba zużyć, żeby wykonać te czynności. Także mówienie o tym, że krowy wydzielają zbyt dużo metany, to nieuctwo. Tak krowy są „zrobione”. Gdyby tak dokładnie się przyjrzeć, to urzędnicy też wydzielają metan. Za moment pojawi się kolejny postulat, że ludzi jest za dużo. Choć takie pomysły już się pojawiały, a niektórzy próbowali je wcielać w życie, zabijając sześć milionów Polaków. To ludzie tego pokroju” – tłumaczy Sachajko.

Wracając do metanu – jest wiele badań, które mówią, że delikatnie modyfikując dietę przeżuwaczy, można wielokrotnie zmniejszyć poziom wydzielania metanu. Sądzę też, że ci ludzie nie wiedzą, że metan używany jest w kuchenkach gazowych czy samochodach. Tu jednak krzyk nie jest podnoszony. Tu trzeba by było zacytować naszego barda, Jana Pietrzaka – „to są prości ludzie” – dodał.

Zdaniem Jarosława Sachajki poważnym zagrożeniem dla społeczeństw może być wzrost spożycia substytutów mięsa oraz roślin uprawianych w warunkach laboratoryjnych. Problem cen tych produktów z całą pewnością – jak twierdzi rozmówca portalu ŚwiatRolnika.info – nie dotyczy unijnych urzędników.

„Nie mają o tym pojęcia. Mają pełne portfele, pełne talerze i kupią żywność w dowolnej cenie z dowolnej części świata. Przy tym nie zdają sobie sprawy, skąd bierze się żywność. Wielu z nich cechuje sposób myślenia „małego Jasia”, który nigdy nie widział krowy i dla którego mleko bierze się z butelek, a mięso z tacek. Nie, te produkty muszą zostać wytworzone na polu czy w oborze. Oni jednak nie myślą tak szeroko. Może rzeczywiście są tak puści i nie wiedzą, że ludzie muszą jeść, a zboże trzeba gdzieś posadzić, a zwierzęta trzeba gdzieś hodować? A może to nieco głębsza myśl… od dłuższego czasu słyszymy: twórzmy mięso w fabrykach. Byłem na jednym ze spotkań ekologicznych – skądinąd bardzo interesującym – dotyczącym produkcji żywności. Na koniec pewna młoda kobieta zapytała: a kiedy zastąpimy mięso jego analogami? Kiedy wreszcie będziemy mieć w sklepach mięso z korporacji? To przerażające, że ludzie nie zdają sobie sprawy z faktu, że żywy organizm – bez względu na to, czy mówimy o zwierzęciu czy roślinie – to ogromna skomplikowana fabryka. Załóżmy, że sztucznie uprawianym roślin podawanych jest 20-30 niezbędnych substancji. A gdzie pozostałe tysiące, które rośliny dozują i pobierają z gleby? Dzięki nim jesteśmy zdrowi. Żywność nie tylko wypełnia nam żołądki, ale powinna utrzymać nas w zdrowiu. Powinniśmy nadal opierać się na mięsie, ale także produktach roślinnych od rolników, a nie wysoko przetworzonych, czy mięsie z korporacji” – tłumaczy Jarosław Sachajko.

Czytaj także: Jarosław Sachajko: liczenie dzików przez strażaków OSP to bardzo dobre rozwiązanie

 

Opublikował:
Tomasz Racki
Author: Tomasz Racki
O Autorze
Rolnik, absolwent dziennikarstwa, zapalny kolarz. Wielbiciel przyrody, pieszych wędrówek i córki – Zosi.
Ostatnio opublikowane artykuły tego autora


Autor: Polska Agencja Prasowa 18-01-2022 20:14:33

Kowalczyk o protestach rolników: Mają prawo wyrażać niezadowolenie

Henryk Kowalczyk stwierdził, że „rolnicy mają prawo wyrażać niezadowolenie z polityki rolnej, ale większość zgłaszanych przez nich postulatów jest już realizowana”

Odniósł się w ten sposób do protestów rolników z woj. zachodnio-pomorskiego. Minister poinformował, że do rolników na Pomorze Zachodnie nie pojedzie, choć protestujący się tego domagają. "Wyjazd byłby tylko demonstracją marketingową, a ja nie chcę demonstrować marketingowo swojej osoby, chcę konkretnie rozwiązywać problemy" - powiedział. Wyjaśnił, że rolnikami z tego regionu spotkał się już w siedzibie resortu.

Protesty rolników w województwie zachodnio-pomorskim

We wtorek, na drogach województwa zachodnio-pomorskiego rozpoczęła się akcja protestacyjna rolników. Rolnicy wyrażają w ten sposób sprzeciw wobec "braku reakcji władz państwowych na gwałtownie pogarszającą się sytuację ekonomiczną rodzinnych gospodarstw towarowych".

Protestujący wystosowali sześć postulatów, w których m.in. przeciwstawiają się różnicowaniu gospodarstw rodzinnych pod względem dostępu do mechanizmów wsparcia Unii Europejskiej. Domagają się wprowadzenia tarczy antykryzysowej dla rolnictwa, pilnego wprowadzenia systemu zarządzania ryzykiem w rolnictwie, rozwiązania problemu odszkodowań za skutki suszy w 2021 roku, zamiany zasad definiowania zjawiska suszy.

"Z rolnikami z województwa zachodnio-pomorskiego spotykałam się wielokrotnie, było takie długie spotkania, na których omówiliśmy wiele tematów m.in. te, które znalazły się na liście protestujących. Sądziłem, że wyjaśniliśmy sobie wszystkie rzeczy, z jednym wyjątkiem. Rolnicy domagali się wypłat odszkodowań suszowych, ale tego nie można zrobić, bo nie ma do tego podstaw prawnych" – tłumaczył Kowalczyk.

Wyjaśnił, iż "zgodzono się, że szkody w gospodarstwie będą liczone nie od całości tylko od upraw rolnych, czyli chodzi o oddzielenie produkcji roślinnej od zwierzęcej.Henryk Kowalczyk 01

"A także na przejrzenie indywidualnych wniosków suszowych i jeżeli byłyby podstawy prawne do wypłaty odszkodowań, zostaną one wypłacone. "Jestem gotów do tego, sam wniosek bez dokumentacji nie może być zrealizowany" – stwierdził szef resortu rolnictwa.

Henryk Kowalczyk o postulatach protestujących

Postulat, by traktować gospodarstwa do 300 ha, tak jak te mniejsze do 30 ha, dla których jest planowana płatność restytucyjna, jest to niezgodny z dyrektywą europejską – zauważył. "Dlatego, że mamy wspierać z tych płatnościach gospodarstwa małe i średnie, by zapobiec ich likwidacji". Zaznaczył, że pula środków na wspólną politykę rolna jest stała i jeżeli chcemy coś dofinansować, to komuś trzeba zabrać. Dodał, że to było już uzgodnione dwa lata temu.

Minister odnosząc się do pogarszającej się sytuacji rolników, stwierdził, że rząd wprowadza tarczę antykryzysową, która m.in. polega na obniżaniu podatku VAT na nawozy, paliwo, środki ochrony roślin, a także obniżenie akcyzy na paliwo. "Trzeba przyznać, że ceny nawozów nie spadły z powodu obniżenia VAT do poziomu sprzed roku, mamy tu do czynienia ze wzrostem cen z powodu wzrostu cen gazu" – argumentował.

Przypomniał, że na początku styczna premier Mateusz Morawiecki wystąpił z wnioskiem do KE o wyrażenie zgody na dopłatę do zakupu nawozów, chodzi o kilka miliardów złotych, ale na razie nie ma odpowiedzi.

Ustosunkowując się do innych postulatów, poinformował, że znacznie zostało przyspieszone tempo budowy holdingu spożywczego. Kończy się wycena Krajowej Spółki Cukrowej. Zmieni się system ubezpieczeń w rolnictwie. "Zakupiliśmy udziały w TUW Pocztowym, budujemy ofertę ubezpieczeniową. Mam nadzieję, że w drugiej połowie lutego wyjdziemy z ofertą ubezpieczeniową, korzystną dla rolników, z dopłatą z budżetu 2/3 do składki ubezpieczeniowej. Chcemy by ubezpieczenia były kompleksowe, łącznie ze skutkami suszy i pozostałych ryzyk" – powiedział Kowalczyk.

Jeżeli chodzi o postulat rozłożenia na 25 lat spłat zobowiązań z tytułu ratalnego zakupu ziemi (ustawa mówi o 15 latach), to – zdaniem ministra – można wypracować system, który wydłużyłby ten termin biorąc pod uwagę lata, gdy spłaty rat były zawieszone.

Czytaj również: Henryk Kowalczyk zapowiada sukces „Polskiego Ładu” za około dwa miesiące

PAP/fot.twitter


Autor: Polska Agencja Prasowa 18-01-2022 19:15:40

Wpływ Zielonego Ładu tematem rozmów połączonych prezydenckich Rad

Wpływ Zielonego Ładu na rolnictwo był tematem posiedzenia połączonych prezydenckich Rad ds. Rolnictwa i Środowiska w UE.

Nikt nie kwestionuje potrzeby ochrony środowiska, ale należy brać również pod uwagę m.in. bezpieczeństwo żywnościowe – wskazywał Jan Krzysztof Ardanowski. Ardanowski relacjonował, że uczestnicy posiedzenia wysłuchali referatów dotyczących różnych aspektów potencjalnego wpływu Europejskiego Zielonego Ładu na polskie rolnictwo. Jednym z głównych instrumentów realizacji Europejskiego Zielonego Ładu ma być Fit for 55, czyli ogłoszony przez KE pakiet propozycji legislacyjnych dostosowujących akty prawne w zakresie klimatu i energii do podwyższonego celu redukcji emisji gazów cieplarnianych.

Wpływ Zielonego Ładu na polskie rolnictwo

We wtorek w Belwederze odbyło się połączone posiedzenie prezydenckich Rad: ds. Rolnictwa i Obszarów Wiejskich oraz ds. Środowiska, Energii i Zasobów Naturalnych. W późniejszym briefingu prasowym po spotkaniu udział wzięli kierujący Radami: Jan Krzysztof Ardanowski oraz doradca prezydenta RP Paweł Sałek.

Ardanowski relacjonował, że uczestnicy posiedzenia wysłuchali referatów dotyczących tego, jak wpływ Zielonego Ładu będzie oddziaływać na polskie rolnictwo.

"Analiza wskazuje, że zalecenia, które są w strategii “Od pola do stołu” – jednej z dwóch strategii Zielonego Ładu w rolnictwie – czyli ograniczenie nawożenia mineralnego, radykalne ograniczenie ochrony roślin, odłogowanie części użytków rolnych i obligatoryjne przesunięcie części używanych rolniczo gruntów do certyfikowanego rolnictwa ekologicznego – spowoduje w sposób nieuchronny zmniejszenie produkcji żywności w Polsce" – powiedział szef Rady ds. Rolnictwa.

Według niego, "przy tych ograniczeniach spadnie nie tylko produkcja żywności, zostanie zagrożone bezpieczeństwo żywnościowe, ale również bezpieczeństwo żywności, bo np. zredukowanie dużej ilości środków ochrony roślin sprawi, że jakość tej żywności i jej bezpieczeństwo będzie mniejsze".

Ardanowski wskazał, że konsekwencje Zielonego Ładu dla rynku żywności "będą oczywiste" i będzie to "drożyzna, ale jednocześnie presja na import żywności z innych obszarów świata, innych kontynentów, gdzie normy europejskie w żadne sposób nie są przestrzegane". "Nikt nie kwestionuje potrzeby ochrony przyrody, ochrony środowiska, ale odpowiedzialność nakazuje również brać pod uwagę drugi aspekt – bezpieczeństwo nie tylko przyrody, ale bezpieczeństwo żywnościowe, ekonomiczne rolników, rozwój gospodarczy poszczególnych krajów" – zaznaczył.

"Jedną z konkluzji jest również to, że Rady, ale i eksperci, którzy tam występowali chcą uzbroić również pana prezydenta, rząd w argumenty, które przez władze Polski powinny być podniesione na poziomie europejskim, międzynarodowym, które prezentowałyby polskie rozwiązania i były zbieżne również z polską racją stanu" – oświadczył. Jak dodał, "polska racja stanu nie kwestionuje sensu Zielonego Ładu, ale mówi, że jego wprowadzenie w takiej formie, wersji, jaką zakłada KE, dla Polski będzie bardzo dokuczliwe, będzie z wielką szkodą".

Wpływ Zielonego Ładu i pakietu "Fit for 55" na chów zwierząt

Paweł Sałek relacjonował, wpływ zielonego ładuże tematem dyskusji był również wpływ Zielonego Ładu i pakietu "Fit for 55" na chów zwierząt. "Można postawić pytanie, czy obowiązek redukcji emisji gazów cieplarnianych w sektorze rolnictwa będzie dotyczył zmniejszenia pogłowia zwierząt hodowlanych w Polsce? Bo w zasadzie możemy powiedzieć, że być może to się do tego sprowadzi, że będziemy zmuszeni, by liczba krów mlecznych czy trzody chlewnej była w Polce zmniejszona" – powiedział doradca prezydenta. "To bardzo niebezpieczne z punktu widzenia funkcjonowania rolnictwa" – zauważył.

"W ramach pakietu “Fit for 55” m.in. będzie przyjmowane rozporządzenie o użytkowaniu gruntów rolnych i leśnych, które w swym zobowiązaniu – takie są w tym momencie zapowiedzi – będzie zmuszało PGL Lasy Państwowe, by ograniczać ilość pozyskiwanego drewna. Mało tego – jeśli Polska nie będzie mogła wykonać zobowiązań wynikających z wprowadzenia tego rozporządzenia, pewnych norm ilościowych i procentowych, z tego tytułu mają być na Polskę nakładane kolejne kary finansowe wynikające z prawa unijnego" – wskazał Sałek. Jak dodał, to "zupełnie zadziwiająca sytuacja".

"Trzecia sprawa związana jest z tzw. strategią bioróżnorodności, czyli w tej chwili zapowiedzią wyłączenia ok. 10 proc. gruntów leśnych, w ogóle z użytkowania" – mówił. Według niego, "doprowadzi to do ruiny PGL Lasy Państwowe, bo około 2 mln hektarów trzeba wyłączyć z użytkowania".

Ogłoszony przez Komisję Europejską w grudniu 2019 r. pakiet Europejski Zielony Ład (ang. Green Deal) to projekt unijnej strategii, która ma doprowadzić UE do neutralności klimatycznej w 2050 r. Zielony Ład zakłada m.in., że w UE do 2030 r. 25 proc. areału będzie pod uprawami ekologicznymi.

Jednym z głównych instrumentów realizacji Europejskiego Zielonego Ładu ma być Fit for 55, czyli ogłoszony przez KE pakiet propozycji legislacyjnych dostosowujących akty prawne w zakresie klimatu i energii do podwyższonego celu redukcji emisji gazów cieplarnianych w UE do 2030 r. z 40 do 55 proc. względem poziomu z 1990 r. Będzie wymagać inwestycji szacowanych na ok. 500 mld euro rocznie do 2030 r. (o 350 mld euro więcej niż w latach 2011-2020).

Czytaj też: Jan Krzysztof Ardanowski: Rolnicy, jak każdy inny konsument, ponoszą konsekwencje drożyzny

PAP/fot.wikimedia Adam Kraina, Krzysztof Sitkowski

 


Autor: Monika Faber 18-01-2022 18:15:44

Pakiet Fit for 55 skrytykowany przez Stowarzyszenie im. Prof. Jana Szyszko

Fit for 55 został ostro skrytykowany przez Zarząd Stowarzyszenia na Rzecz Zrównoważonego Rozwoju Polski im. Prof. Jana Szyszko.

W ramach planu Komisji Europejskiej, która chce zmiejszyć emisję gazów cieplarnianych o 55% do 2030 roku (tzw. Fit for 55), który w ramach przyspieszonego procesu legislacyjnego może wejść w życie w bieżącym roku, Zarząd Stowarzyszenia na Rzecz Zrównoważonego Rozwoju Polski wyraziła zdecydowanie negatywną opinię na temat rozwiązań przedstawionych w tym projekcie, których głównym efektem byłaby nagła rezygnacja z możliwości wykorzystania węgla jako jednego z największych zasobów naturalnych Polski i w efekcie pogorszenie jakości środowiska naturalnego i poziomu życia obywateli.

Uchwała Stowarzyszenia

Jak możemy przeczytać w uchwale Stowarzyszenia na Rzecz Zrównoważonego Rozwoju Polski „Jednym z najważniejszych zadań, które powinny być realizowane przez władze publiczne każdego Państwa jest zapewnienie jego obywatelom, w tym przedsiębiorcom, bezpieczeństwa, w tym także bezpieczeństwa energetycznego. Spowodowana realizacją planów Komisji Europejskiej likwidacja elektrowni i elektrociepłowni opalanych węglem i zastępowanie ich wyjątkowo niestabilnymi odnawialnymi źródłami energii, doprowadzi do szybkiej destabilizacji i degeneracji systemów energetycznych, powodując przerwy w dostawach energii i w konsekwencji do zachwiania pozycji gospodarczej Polski.”

„Idący za tymi zmianami drastyczny wzrost cen energii elektrycznej, który już dzisiaj obserwujemy, spowoduje spowolnienie transformacji indywidualnych systemów grzewczych gospodarstw domowych, gdzie tania energia elektryczna motywuje do szybszego przejścia na częściowo odnawialne źródła energii, takie jak np. pompy ciepła. Tym samym polityka UE, wycofywania węgla z dużych źródeł emisji, jak elektrownie i elektrociepłownie, spowoduje dłuższe jego stosowanie przez indywidualne gospodarstwa domowe, przyczyniając się Fit for 55 022do niskiej emisji do powietrza szczególnie trujących, w tym kancerogennych substancji, obniżając jakość życia i zwiększając śmiertelność Polaków. Trzeba przy tym podkreślić, że spalanie węgla w dużych źródłach spalania jest daleko mniej szkodliwe dla środowiska i zdrowia ludzi, niż niska emisja do powietrza z gospodarstw domowych. W dużych przedsiębiorstwach opłaca się bowiem zastosowanie najwyższej jakości technologii oczyszczania spalin z substancji działających szkodliwie na środowisko oraz są one objęte bardzo restrykcyjnymi przepisami w zakresie norm emisji i jej monitoringu” – pisze dalej stowarzyszenie

Fit for 55 zagrożeniem dla gospodarki Polski

W dalszej części tekstu, stowarzyszenie ostrzega przed naruszeniem bezpieczeństwa energetycznego, gwałtownymi wzrostami cen energii jak i różnorakimi utrudnieniami w poprawie jakości stanu środowiska naturalnego. „Zarząd Stowarzyszenia na Rzecz Zrównoważonego Rozwoju Polski zwraca się do wszystkich organów i osób mających wpływ na negocjacje z UE, o powstrzymanie szkodliwych i niebezpiecznych dla Polski rozwiązań proponowanych w tzw. pakiecie „Fit for 55″, w tym w szczególności pozostawienie na obecnym poziomie możliwości korzystania z węgla przez duże i bezpieczne źródła energii, spełniające wysokie standardy oczyszczania spalin, produkujące tanią energię elektryczną i ciepiną. Spełnienie tego ostatniego warunku wymaga także pilnego odejścia od konieczności ponoszenia absurdalnie wysokich kosztów zakupu uprawnień do emisji gazów cieplarnianych przez przedsiębiorstwa energetyczne.” – czytamy w uchwale.

Jednym z najważniejszych założeń jest zapowiedź corocznego obniżania o 4,5 proc. liczby uprawnień do emisji dla lotów wewnątrzunijnych. Bezpłatne uprawnienia mają zostać całkowicie wycofane do 2026 roku. Opodatkowane zostanie też paliwo lotnicze, do tej pory zwolnione z opłat. Zwolnienie zostanie utrzymane tylko w lotach towarowych, natomiast w ruchu pasażerskim w ciągu nadchodzących 10 lat stawki będą sukcesywnie podnoszone. Lotnictwo ma też stopniowo odchodzić od tradycyjnego paliwa na rzecz zwiększania udziału zrównoważonych paliw, w tym niskoemisyjnych paliw syntetycznych.

W paliwach lotniczych są już stosowane dodatki biopaliw. Niemniej jeszcze przez jakieś najbliższe 15–20 lat nie pozbędziemy się nafty i typowego paliwa lotniczego – uważa Grzegorz Brychczyński.

Czytaj również: Fit for 55 – Wielkopolska Izba Rolnicza o Europejskim Zielonym Ładzie

Radio Maryja/fot.pixabay

BULT SMOGOWICZE

Ta strona wykorzystuje pliki cookie

Używamy informacji zapisanych za pomocą plików cookies w celu zapewnienia maksymalnej wygody w korzystaniu z naszego serwisu. Mogą też korzystać z nich współpracujące z nami firmy badawcze oraz reklamowe. Jeżeli wyrażasz zgodę na zapisywanie informacji zawartej w cookies kliknij na „x” w prawym górnym rogu tej informacji. Jeśli nie wyrażasz zgody, ustawienia dotyczące plików cookies możesz zmienić w swojej przeglądarce. Więcej o polityce prywatności możesz przeczytać tutaj.