Portal rolniczy - porady dla rolnika - informacje agro
Portal rolniczy - porady dla rolnika - informacje agro
Kaptan twitter swiatrolnika.info youtube swiatrolnika.info
Autor: Monika Faber 12-01-2021 21:15:30

Mięsożerne zwierzęta futerkowe – genetyczne i środowiskowe uwarunkowania rozrodu

Mięsożerne zwierzęta futerkowe

Rozród jest najważniejszą funkcją życiową wszystkich organizmów żywych, jest procesem złożonym, zależnym od czynników genetycznych i środowiskowych. W hodowli utrzymującej mięsożerne zwierzęta futerkowe ma szczególne znaczenie, gdyż w większości należą one do gatunków monoestrycznych (lis pospolity, lis polarny, norka amerykańska, jenot), które wydają na świat potomstwo tylko raz w roku. Wyniki rozrodu decydują o opłacalności produkcji i skuteczności pracy hodowlanej, bo rzutują na liczbę potomstwa, które będzie przeznaczone do odnowienia stada oraz do chowu na skóry. Zdolność do rozmnażania określa się jako płodność, przy czym płodność samców wyraża się: wytwarzaniem dojrzałych plemników zdolnych do zapłodnienia komórki jajowej, zdolnością do wspięcia się samca na samicę będącą w rui i wykonaniem aktu płciowego zakończonego przeniesieniem nasienia do dróg rodnych samicy, a płodność samic – zdolnością do: wytwarzania komórek jajowych, zajścia w ciążę, donoszenia ciąży oraz urodzenia i odchowania potomstwa.

Genetyczne uwarunkowanie zdolności do rozrodu

W rozród zaangażowane są dwie płcie, przy czym na ich ukształtowanie wpływają liczne czynniki genetyczne już na wczesnym etapie rozwoju organizmów. Płeć genetyczna (chromosomowa) związana jest z kariotypem (obecnością allosomów - chromosomów płciowych: XX lub XY oraz obecnością chromatyny płciowej, tzw. ciałek Barra), gonadalna – z obecnością gonad (jąder lub jajników), genitalna – z wykształceniem zewnętrznych narządów płciowych, gonadoforyczna – z rozwojem jajowodów lub nasieniowodów, germinatywna – z produkcją gamet, metaboliczna – z proporcją wytwarzanych hormonów płciowych, mózgowa – z budową mózgu determinującą płeć psychiczną, psychiczna – z poczuciem przynależności do płci, a seksualna – z pełnioną rolą płciową. Ponadto wyróżnia się płeć społeczną (metrykalną) i płeć fenotypową – wyznaczającą drugorzędowe cechy płciowe.tab 1

Płeć genetyczna defi niowana jest na wczesnym etapie rozwoju – męska (XY) i żeńska (XX), ale w przypadku niewłaściwego rozdziału chromosomów podczas mejozy może dojść do niepłodności samicy (gdy wystąpi tylko jeden chromosom X – zespół Turnera albo samica ma kariotyp męski XY – zespół Swyera) oraz niepłodności samca (gdy będzie on miał dodatkowy chromosom płciowy (XXY) lub dwa dodatkowe allosomy (XXYY) - zespół Klinefeltera). Również niepłodne będą samce z zespołami Kallmana oraz Pradera-Williego, skutkującymi dysfunkcją jąder z powodu defektów układu rozrodczego i brakiem produkcji hormonów płciowych (Piprek, 2008).

Wymienione przykłady, podobnie jak niezstąpienie jąder do worka mosznowego (wnętrostwo), oznaczają bezpłodność samców. Również poronienia i urodzenia martwych płodów mogą następować na skutek wad genetycznych (aberracje chromosomowe) samicy oraz wad wrodzonych jej macicy, albo wad wrodzonych płodów. Częstości nieprawidłowo zdeterminowanej płci chromosomowej (tab. 1) odnoszą się do populacji ludzkiej, bo brak jest badań prowadzonych na zwierzętach gospodarskich, ale można założyć z dużym prawdopodobieństwem, że podobne są także w populacjach zwierząt gospodarskich, w tym zwierząt futerkowych. Wartości fenotypowe reprodukcyjnych cech ilościowych wyznaczane są wieloma parami genów (zwykle o małej ekspresji) oraz czynnikami środowiska wewnętrznego i zewnętrznego.tab 2

W pewnych przypadkach swoiste wpływy dziedziczne i środowiskowe mogą wywołać efekt, którego nie można przypisać bezpośrednio ani genotypowi, ani środowisku, gdyż jest on wynikiem ich łącznego działania, czyli współdziałania (interakcji) genotypu i środowiska. Cechy reprodukcyjne wyróżnia bardzo duża zmienność genetyczna i fenotypowa, bo rozród jest najważniejszą funkcją życiową każdego organizmu. Odniesienie dużej zmienności genetycznej do wielokrotnie większej zmienności fenotypowej tych cech daje niskie wartości wskaźników odziedziczalności, które zniechęcają hodowców do prowadzenia selekcji. Tymczasem cechy reprodukcyjne są podatne na selekcję, ale z konieczności będą one wolniej zmieniane genetycznie niż cechy produkcyjne, z uwagi na niemożność zastosowania bardzo ostrej selekcji wśród samic.

Czytaj także: Warzywa cebulowe – jak zapewnić im odpowiednie warunki klimatyczne

Oczywiście stopień heterozygotyczności mieszańców oraz stopień wsobności zwierząt rozmnażanych w pokrewieństwie także wyraźnie różnicują zdolność zwierząt do rozrodu. Wszystkie te czynniki należy uwzględniać w praktycznej hodowli mięsożernych zwierząt futerkowych. Na poziom cech reprodukcyjnych wpływają pośrednio także różne inne właściwości wyznaczane genetycznie. Na przykład polimorfi zm kariotypowy lisa polarnego wyraźnie różnicuje płodność i plenność zwierząt (tab. 3).

Z wyjściowej formy kariotypowej lisa polarnego (50 chromosomów) powstały dwie młodsze formy (49 i 48 chromosomów) w wyniku fuzji centrycznej (tzw. translokacji robertsonowskiej) i okazuje się, że utrata jednego lub dwóch chromosomów nie wywołuje ujemnych skutków, a forma 48-chromosomowa wyróżnia się lepszymi parametrami cech reprodukcyjnych (tab. 3). Na rozród wpływają również temperament zwierząt i ich odporność na stres, a w przypadku zwierząt importowanych także ich genetycznie wyznaczane zdolności adaptacyjne do nowych warunków środowiskowych. Według Sławonia i Wolińskiego (1975), samice urodzone na fermie wykazują ruję wcześniej niż samice sprowadzone z innych ferm, zwłaszcza gdy zostały włączone do stada tuż przed sezonem rozpłodowym. Kubacki i Zawiślak (2000) oraz Kubacki (2002) wykazali, że samice lisa pospolitego odmiany polskiej i samice mieszańce pokolenia F1 cechowały się większą plennością i większą liczbą szczeniąt odsadzonych w porównaniu z importowanymi samicami odmiany fińskiej. Postanowiliśmy przeprowadzić podobny eksperyment z krzyżowaniem odmiany polskiej z fińską w fermie w Śniatach (woj. wielkopolskie).tab 3

Samice importowane (Fimp.) urodziły i odchowały najmniej szczeniąt z uwagi na brak adaptacji do nowych warunków środowiskowych, natomiast najwięcej urodziły i odchowały samice pokolenia F1 (na rysunku oznaczone jako F50), ujawniające - obok poprawy genetycznej - także efekt heterozji (zarówno w stosunku do obu form rodzicielskich i do lepszej formy rodzicielskiej - odmiany polskiej). Samice importowane wykazały depresję outbredową, wywołaną zaburzeniem ich „zegara biologicznego” i nowymi warunkami środowiskowymi, co znalazło odbicie w poziomie ich użytkowości w stosunku do samic odmiany fińskiej urodzonych na fermie w Śniatach (rys. 1).

Do symulacji wpływu stresu związanego z importem zwierząt użyliśmy eksperymentu związanego z 8-godzinnym transportem lisów oraz kilkukrotnymi zabiegami unieruchomienia zwierząt i pobierania krwi. W fermie w Moszczenicy (woj. łódzkie) pobrano krew od 30 jednorocznych samic lisa polarnego, a następnie przewieziono na fermę w Prochach (woj. wielkopolskie). W nowej fermie pobrano ponownie krew i umieszczono samice w nowych klatkach, a potem trzykrotnie jeszcze pobrano krew w 4., 9. i 19. dniu. Oznaczono poziom kortyzolu i testosteronu we krwi i okazało się, że zwierzęta nawet po kilkunastu dniach odczuwały efekt stresu długotrwałego (tab. 4). Kortyzol i testosteron przez 19 dni nie powróciły do fizjologicznego poziomu (tab. 4) w organizmach samic poddanych stresowi długotrwałemu, nadto samice te przekazały swoim córkom wyższy poziom fizjologiczny tych hormonów, bo ich córki różniły się od rówieśnic (pochodzących od matek niepoddanych takiemu stresowi) istotnie wyższym poziomem obu badanych hormonów.tab 4

Środowiskowe uwarunkowanie rozrodu

Na poziom wartości cech reprodukcyjnych wpływają warunki środowiska, stąd zmienność genotypowa tych cech uzewnętrznia się w pełni tylko wtedy, gdy wartościom genotypowym odpowiada poziom warunków środowiska. Oddziaływanie środowiska na genotypy zwierząt może być stałe (systematyczne) i przypadkowe (losowe).

Przez stałe efekty środowiska należy rozumieć czynniki działające systematycznie i w taki sam sposób na podobne genotypy. Można do nich zliczyć czynniki środowiska zewnętrznego (zespół elementów tworzących klimat i mikroklimat pomieszczeń, żywienie, metody chowu i pielęgnacji zwierząt) oraz stałe czynniki środowiska wewnętrznego (prenatalny i postnatalny efekt matki, płeć, wiek, ciąża, laktacja).tab 5

Spośród czynników klimatycznych największy wpływ wywierają: światło (jego natężenie i długość dnia świetlnego) oraz temperatura powietrza (i związana z nią wilgotność względna powietrza). Płodność zwierząt wykazuje związek z porą roku, a więc z temperaturą powietrza i długością dnia świetlnego. Widać to wyraźnie w przypadku wielu gatunków zwierząt (długiego i krótkiego dnia), a szczególnie mocno – zwierząt monoestrycznych, bo ich zdolność do rozrodu jest ściśle wyznaczana długością dnia świetlnego. Niektóre elementy klimatu hodowca może sztucznie kształtować poprzez mikroklimat pomieszczeń inwentarskich lub regulację długości dnia świetlnego.

Regulacja taka wpływa na rozród zwierząt i na ich produkcyjność, stąd zjawisko fotoperiodyzmu znalazło praktyczne zastosowanie na fermach zwierząt futerkowych mięsożernych. Wydłużenie dnia świetlnego w miesiącach zimowych powoduje wcześniejsze wystąpienie rui samic oraz skrócenie okresu krycia, a sztuczne skrócenie dnia świetlnego w miesiącach letnio-jesiennych przyśpiesza dojrzewanie skór i okrywy włosowej. Herman (1975) oraz Kuźniecow i Kozakow (1977) wykazali, że przez dwukrotną zmianę rocznego rytmu długości dnia świetlnego można otrzymać w roku po dwa mioty od samic lisa polarnego, lisa pospolitego i norki. Można również tak manipulować długością dnia świetlnego, aby otrzymać 3 roczne rytmy długości dnia świetlnego w roku, uzyskując zadawalającą płodność i dobrej jakości nasienie samców lisa polarnego.

W przypadku lisa pospolitego otrzymano 3 roczne rytmy długości dnia świetlnego w ciągu 1,5-rocznego okresu (Christiansen i in. 1988). Sprawdziliśmy (Przysiecki i in., 2005), w jaki sposób wydłużenie dnia świetlnego w miesiącach styczeń-kwiecień w warunkach Polski wpływa na termin występowania rui i wskaźniki rozrodu samic lisa polarnego (tab. 5). Grupę kontrolną I tworzyły samice utrzymywane w klatkach wolnostojących, kontrolną II – samice utrzymywane w pawilonie jednorzędowym, a doświadczalną – samice utrzymywane w pawilonie jednorzędowym z wydłużanym sztucznie dniem świetlnym. Samice były kryte po raz pierwszy w drugiej dekadzie marca, przy czym samice z grup I i III wykazywały objawy rui średnio o 13 dni wcześniej od samic z grupy II.tab 6

Długość sezonu krycia była zdecydowanie najkrótsza w grupie III i najdłuższa w grupie II, ale samice z trzech grup nie różniły się istotnie średnią liczbą szczeniąt urodzonych i odsadzonych. Żywienie zwierząt jest jednym z najważniejszych czynników kształtujących poziom rozrodu zwierząt. Znaczenie żywienia polega na takim skomponowaniu dawki pokarmowej pod względem ilości i jakości poszczególnych składników pokarmowych, aby dawka odpowiadała zapotrzebowaniu zwierząt w określonym wieku i stadium fizjologicznym, zarówno na główne składniki pokarmowe (białka, tłuszcze węglowodany), witaminy oraz makro- i mikroelementy.

Dojrzałość rozpłodową określa się wiekiem młodego zwierzęcia, w którym hodowca może użyć go do rozpłodu bez obawy, że spowoduje to ujemne skutki we wzroście, rozwoju i przyszłej wydajności. Zwierzęta mięsożerne uzyskują mniej więcej w tym samym wieku dojrzałość płciową i rozpłodową, co wynika z sezonowości ich rozrodu. Wyniki rozrodu zależą od prawidłowego działania hormonów płciowych oraz innych z nimi współdziałających. Zarówno produkcja komórek rozrodczych i cykliczność zmian w narządach płciowych a także przebieg ciąży są kontrolowane przez układ dokrewny. Hormony gonadotropowe powodują zmiany w narządach rodnych i zachowaniu samicy, a testosteron wpływa na przebieg spermatogenezy i kształtowanie się cech samczych. Poziom cech reprodukcyjnych świadczy o dobrostanie zwierząt na fermie.

Zwykle dobrosttab 7an określamy pięcioma atrybutami: wolne od głodu i pragnienia, wolne od dyskomfortu, wolne od bólu, urazów i chorób, zdolne do wyrażania normalnego zachowania (behawioru) oraz wolne od strachu i stresu. Dobrostan to stan zdrowia fi zycznego i psychicznego zwierzęcia pozostającego w harmonii ze środowiskiem. Należy pamiętać, że dobrostan kształtować można tylko przez dostosowanie warunków środowiska do biologicznych potrzeb zwierząt, a nie odwrotnie, bo zwierzęta powoli i długo adaptują się do nowych warunków środowiska. Zwierzęta różniące się temperamentem w odmienny sposób reagują na czynniki środowiska i na sytuacje stresowe, co znajduje wyraz w innym poziomie cech produkcyjnych i reprodukcyjnych. Liczne badania dowiodły, że samice ufne i mało agresywne charakteryzują się lepszą użytkowością reprodukcyjną, wyrażającą się większą liczbą urodzonych oraz odchowanych młodych w porównaniu do zwierząt bojaźliwych i nadmiernie agresywnych. W tabelach 6-9 przedstawiono wpływ typu zachowania samic lisów polarnych i pospolitych na poziom cech reprodukcyjnych.

Wyniki wskazują, że niezależnie od rodzaju przeprowadzonego testu, samice łagodne i ufne charakteryzowały się większa liczbą urodzonych i odchowanych szczeniąt w porównaniu do samic agresywnych i bojaźliwych. Rozkład typów zachowania zwierząt wyznaczonych na postawie dwóch najpopularniejszych testów (pokarmowy, empatyczny) może być odmienny na różnych fermach (rys. 2).

Do oceny temperamentu zwierząt, obok najbardziej popularnych testów empatycznych i pokarmowych, stosuje się również inne proste testy, umożliwiające określenie stopnia ufności i agresywności zwierząt, w tym: test otwartego pola, test łapania, test dźwiękowo-ruchowy, akustyczny test z zabawką, test polegający na umieszczeniu nowego obiektu w klatce, test unieruchomienia z pomiarem częstotliwości rytmu serca itp. Stres na równi z czynnikami genetycznymi i ogólnoustrojowymi (choroby: tarczycy, nadnerczy, nerek i wątroby, przysadki mózgowej, weneryczne, narządów rodnych oraz otyłość albo nadmierna chudość, niedorozwój gonad) są głównymi przyczynami niepłodności samic i samców.tab 8

Natomiast zaburzenia hormonalne, wady rozwojowe macicy, zakażenia, czynniki immunologiczne, złe odżywianie, wysoki poziom stresu są główną przyczyną (obok aberracji chromosomowych) poronień, a infekcje bakteryjne i wirusowe, wady wrodzone płodu, cukrzyca, nadciśnienie tętnicze, urazy mechaniczne, konfl ikt serologiczny oraz czynniki genetyczne (aberracje chromosomowe) są głównymi powodami urodzeń martwych płodów. W tabeli 10 przedstawiono efekty selekcji w kierunku po prawy plenności (liczby szczeniąt urodzonych) na tle cechy nieselekcjonowanej bezpośrednio (długość ciąży) w fermie lisów polarnych w okresie 10 lat. Wartości trendów wyrażono w jednostkach pomiaru cechy oraz w procentach średniej wartości cechy w stadzie (%P). Liczebność miotu pochodzenia stanowiła główne kryterium (obok oceny pokroju) wyboru zwierząt do stada podstawowego, a efektywność reprodukcyjna samic i samców były głównymi kryteriami brakowania zwierząt ze stada podstawowego po każdym sezonie reprodukcyjnym. Z kolei długość ciąży samic, aczkolwiek mierzona, nie była brana pod uwagę w selekcji i brakowaniu zwierząt.

Dodatnia wartość trendu genetycznego (Δg) plenności wskazuje na poprawę jej wartości hodowlanej pod wpływem selekcji, a więc także na potencjalne możliwości poprawy wartości fenotypowej, a wartość ujemna trendu środowiskowego (Δe) - na ograniczenia wywołane niedostosowaniem poziomu warunków środowiskowych do poziomu genotypów zwierząt zmienionych przez selekcję. Z tego powodu rocznie poprawiono plenność o 0,12 szczenięcia w miocie, podczas gdy można było uzyskać poprawę większą (o 0,66 szczenięcia), gdyby zasadniczej poprawie uległy warunki środowiskowe. Długość ciąży niepoddawana selekcji zmieniała się nieznacznie (ulegała skróceniu o 0,05 dnia rocznie), wyłącznie wskutek reakcji skorelowanej z cechami zmienianymi bezpośrednio przez selekcję. Do optymalizacji procesu rozrodu nie wystarczy wyznaczenie i przestrzeganie okresów spokoju na fermie w okresie godów, ciąży samic i odchowu potomstwa przy matkach (Jakubowski, 2013), ale należy także na co dzień realizować dobrze opracowane programy: żywieniowy, sanitarno-weterynaryjny i hodowlany, a ze stada sukcesywnie usuwać zwierzęta o zachowaniach anormalnych, szczególnie podatne na stres i wykazujące obniżony poziom cech reprodukcyjnych.

prof. dr hab. Andrzej Filistowicz, prof. dr hab. Piotr Przysiecki

Tekst ukazał się pierwotnie w czasopiśmie „Hodowca Zwierząt Futerkowych” wydawanym przez Polski Związek Hodowców i Producentów Zwierząt Futerkowych

  1. Christiansen I.J., Schmidt M., Mitchell T.C., 1988: Manipulation of the breeding season in foxes. 11th International Congress on Animal Reproduction and Artifi cial Insemination, University College Dublin, Ireland, June 26-30, 1988, 4, 401.
  2. Filistowicz A., Przysiecki P., Zatoń-Dobrowolska M., Zajączkowska A., Świtoński M., 2001: Effect of karyotype polymorphism on reproduction of arctic fox (Alopex lagopus L.). Czech J. Anim. Sci., 46 (2), 55-61.
  3. Filistowicz A., Pętalska A., Przysiecki P., Gorajewska E., Filistowicz A., Řehout V., 2009: Estimation of genetic, phenotypic and environmental trends of conformation and reproductive traits in the Polish population of Arctic foxes. J. Agrobiol., 26, 41-44.
  4. Gorajewska E., Przysiecki P., Nowicki S., Filistowicz A., Jasek S., 2008: The effect of the origin of arctic foxes on behaviour types and reproduction traits. XXIII Genetic Days, 155-157.
  5. Gorajewska E., Filistowicz A., Przysiecki P., Nawrocki Z., Filistowicz A., Nowicki S., 2009: Genetyczne parametry wzorców behawioralnych oraz wpływ temperamentu lisów polarnych na cechy produkcyjne. Aparatura Badawcza i Dydaktyczna, 4, 21-25.
  6. Gorajewska E., Filistowicz A., Nowicki S., Przysiecki P., Filistowicz A., Czyz K., 2015: Hormonal response of Arctic fox females to short- and long-term stress. Veterinarni Medicina, 60 (3), 147–154.
  7. Herman W., 1975: Wpływ światła na wzrost, rozwój i barwę okrywy włosowej zwierząt futerkowych. Hodowca Drobnego Inwentarza, 9, 8-9.
  8. Jakubowski T., 2013: Konsekwencje niepokojenia zwierząt oraz okresy ochronne na fermach mięsożernych zwierząt futerkowych. Hodowca zwierząt futerkowych, 50 (3), 18-21.
  9. Kubacki P., 2002: Charakterystyka rozrodu lisów polarnych niebieskich (Alopex lagopus L.) różnych grup genetycznych. Zesz. Nauk. Przegl. Hod., 64, 41-49.
  10. Kubacki P., Zawiślak J., 2000: Charakterystyka cech reprodukcyjnych samic lisów srebrzystych (Vulpes vulpes L.) kojarzonych z samcami importowanymi z Finlandii. Zesz. Nauk. Przegl. Hod., 53, 79-85.
  11. Kuzniecow. G.A., Kozakow W.G., 1977: Izuczenije wozmożnosti połuczenija od gołubych piescow dwóch pripłodów w godu prizmienieni dlitielnosti swietowego dnia. Biologia i Patologia Kletocznych Pusznych Zwieriej, Kirow 1977.
  12. Piprek R.P., 2008: Genetyczne podłoże zaburzeń determinacji płci i rozwoju gonad. Polish Journal of Endocrinology, 59 (6), 502-514.
  13. Przysiecki P., Wierzbicki H., Filistowicz A., 2000: Genetic determination of reproductive traits in silver fox (Vulpes vulpes). Anim. Sci. Pap. Rep. 18 (3), 209-216.
  14. Przysiecki P., Nawrocki Z., Filistowicz A., Nowicki S., Řehout V., Filistowicz A., 2005: Effect of artifi cial lengthen of daylight of reproduction of female of arctic fox (Alopex Lagopus L.) Collection of Scientifi c Paper, Faculty of Agriculture in Českě Budějovice, Series for Animal Sciences, 22 (2), 123-127.
  15. Przysiecki P., Nowicki S., Nawrocki Z., Filistowicz A., Filistowicz A., 2012: Reproduction performance of vixens of the red fox (Vulpes vulpes L.) exhibiting different behaviour types. Rocz. Nauk. PTZ 8 (2), 81-88. 16. Sławoń J., Woliński Z., 1975: Hodowla lisów. Warszawa, PWRiL.
Opublikował:
Monika Faber
Author: Monika Faber
O Autorze
z wykształcenia prawnik, z zamiłowania rolnik. Połączenie tych dwóch profesji pomaga zrozumieć jak wymagające jest dzisiejsze rolnictwo. Jestem dumna z polskiej wsi.
Ostatnio opublikowane artykuły tego autora


Autor: Michał Rybka 16-01-2022 15:04:08

Tak powinien przebiegać gospodarski chów królików. Poznaj główne zasady

W Polsce chów królików ras mięsnych zyskuje coraz większą popularność. Ale obecnie polscy rolnicy podchodzą do hodowli królików dość nieufnie.

To zasługa długiego okresu wcześniejszej stagnacji, która była spowodowana brakiem możliwości sprzedaży produktów króliczych. Jednakże wstąpienie Polski do Wspólnoty Europejskiej otworzyło szeroką i chłonną drogę zbytu dla osób pragnących chować króliki. Produkcja żywca króliczego i eksport mięsa z nią związany może być lukratywnym biznesem. Popyt na królicze mięso stanowi szansę dla polskich hodowców. W tym artykule przedstawimy podstawowe wymagania związane chowem królików.

Prawidłowe pomieszczenia dla królików

Przede wszystkim, hodowla i chów królików powinna odbywać się zgodnie z przepisami Ustawy z dnia 20 sierpnia 1997 r. o organizacji hodowli i rozrodzie zwierząt gospodarskich Dz.U. 1997 nr 123, poz. 774 oraz Ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt Dz.U. 1997 nr 111, poz. 724. Dodatkowo produkcja żywca króliczego powinna być zgodna z przepisami dotyczącymi prowadzenia działalności gospodarczej i przepisami dotyczącymi działów specjalnych produkcji rolnej.chowkrolikow2Pomieszczenia stosowane w chowie królików powinny zapewniać następujące warunki:

– zabezpieczenie przed drapieżnikami takimi, jak: psy, koty, szczury, tchórze, myszy, łasice i inne,
– osłonę przed zbytnim nasłonecznieniem prowadzącym do przegrzania zwierząt i ich upadków,
– dostateczną powierzchnię niezbędną dla normalnych funkcji życiowych królika, takich jak swobodny dostęp do powietrza oraz światła,
– odpowiadać wymaganiom stawianym przez obowiązujące przepisy,
– ponadto samce i samice królików po osiągnięciu dojrzałości płciowej powinny być utrzymywane oddzielnie.

Chów królików – wymagania środowiskowe

Utrzymywanie królików stanowi nie lada wyzwanie. To zwierzęta, które mają ograniczoną termoregulację. W tym aspekcie niezwykle ważne jest, aby zapewnić im właściwe warunki mikroklimatyczne. Optymalny chów królików powinien mieć zachowanych kilka kluczowych czynników.

Światło posiada ogromne znaczenie dla młodzieży i całego stada hodowlanego. Odpowiednimi dla nich pomieszczeniami będą takie z dobrą widocznością i oknami. Jednakże króliki nie mogą być wystawione na bezpośrednie działanie promieni słonecznych, ponieważ królik wystawiony promienie słoneczne staje się nerwowy i przy okazji jego futro zmienia kolor na rude. Z kolei światło koloru niebieskiego lub żółtego wpływa korzystnie na przebieg tuczu oraz działa uspokajająco na zwierzęta. Pomieszczenia mateczne powinny być oświetlone 14-16 h na dobę, do tuczu do 8 h.

Temperatura w pomieszczeniach musi być stała i wynosić dla stada podstawowego 15-20oC oraz 14-18oC dla pomieszczeń, w których jest prowadzony tucz królików. Warto wiedzieć, że królik, dzięki gęstemu futru, posiada odporność na niskie temperatury, ale niezbyt dobrze znosi temperatury powyżej 25oC. Dzieję się tak, ponieważ królik nie poci się, a nagromadzony nadmiar ciepła traci poprzez zwiększoną liczbę oddechów. Z kolei wilgotność powietrza w pomieszczeniu, może wahać się od 60 do 70% (przy optymalnej 65%).

W kwestii świeżego powietrza trzeba zadbać o dostateczną wentylację, gdyż w zamkniętym pomieszczeniu gromadzi się wydychany przez króliki dwutlenek węgla oraz amoniak i siarkowodór wydzielający się z odchodów zwierząt. W zamkniętym pomieszczeniu w powietrzu stężenie: dwutlenku węgla (CO2) nie powinno przekraczać 3000 ppm, amoniaku (NH3) 15 ppm, siarkowodoru (H2S) 5 ppm. Wyższe wartości stężeń mogą prowadzić do problemów z oddychaniem u królików, a także mogą być przyczyną wielu chorób. Mając na uwadze fakt, że królik może oddychać tylko nosem, to wszelakie zmiany chorobowe tego odcinka układu oddechowego mają fatalny wpływ na kondycję fizyczną naszego zwierzęcia.

Zobacz także: Hodowla królików – podstawowe informacje dotyczące utrzymania zwierząt

 źródła: lodr.pl/ fot. pixabay


Autor: Tomasz Racki 05-01-2022 08:36:04

Szwecja znosi zakaz hodowli norek. Władze chcą inwestować w hodowle

Zakaz hodowli norek w Szwecji przestał obowiązywać po tym, jak rząd zdecydował się na jego wprowadzenie w związku z rzekomym zagrożeniem pandemicznym.

Zniesienie zakazu nastąpiło po okresie wstrzymania możliwości prowadzenia rozrodu zwierząt w związku potencjalnym zagrożeniem wynikającym z faktu wykrycia koronawirusa na fermach zwierząt. Dziś władze wycofują się podjętych decyzji, podkreślając, że maja zamiar zainwestować znaczne środki w pomoc hodowcom. Kraje skandynawskie są jednymi z czołowych producentów skór zwierząt futerkowych na świecie. Globalnym liderem – zarówno w kontekście jakości jak i skali produkcji – jest Polska.

Zakaz hodowli norek w Szwecji przestał obowiązywać

Decyzja szwedzkich władz spowodowała konieczność wypłacenia hodowcom wielomilionowych odszkodowań z tytułu wygasania hodowli zwierząt futerkowych. Dziś budynki fermy ponownie mają zostać wypełnione, a szwedzcy hodowcy mają odzyskać miejsce na rynku. Wciąż jednak na fermach obowiązują ścisłe zasady bioasekuracji, których przestrzegać muszą rolnicy i ich pracownicy. Znaczne ograniczenia dotyczą także możliwości wejścia na teren ferm przez osoby trzecie.zwierzeta futerkowe 113 zakaz hodowli norek

Podobną decyzję do rządu Szwecji podjęła w ubiegłym roku Dania. Tam zdecydowano się na przymusowe wybicie wszystkich hodowanych w kraju norek amerykańskich. Już dziś wiadomo jednak, że także duńscy przedsiębiorcy będą chcieli powrócić na rynek i odzyskać jedną z czołowych pozycji.

Rząd Danii zawarł także porozumienie, które zapewniło pełną rekompensatę i pomoc restrukturyzacyjną dla hodowców norek oraz przedsiębiorstw ściśle kooperujących z sektorem. Ważnym elementem umowy było zobowiązanie do pomocy pracownikom ferm zwierząt futerkowych w znalezieniu nowych miejsc pracy, co miałoby uchronić tamtejsze samorządy – szczególnie dotknięte decyzją rządu – przed ponoszeniem nadmiernych kosztów związanych ze wzrostem bezrobocia.

Zgodnie z dokumentacją duńskiego rządu bezpośrednia rekompensata dla hodowców norek wyniosła 10,9-11,9 mld DKK, czyli między 6 590 140 000 zł, a 7 194 740 000 zł, a wysokość rekompensat podlegała indywidualnej ocenie uzależnionej od wskazanych przez duński rząd kryteriów. W ten sposób – wyłączając bezpośrednie odszkodowania dla hodowców zwierząt futerkowych w Danii – rekompensatom podlegają m.in.: utrata przyszłej prognozowanej podstawy dochodu na lata 2022-2030, kredyty hodowców, zobowiązania względem kontrahentów, rozbiórka lub odbudowa budynków gospodarczych, straty w sprzęcie, straty branż kooperujących z hodowlami norek: sektor paszowy, dom aukcyjny, transport, inne.

Branże powiązane, takie jak zakłady produkcji pasz, zakłady kuśnierskie lub domy aukcyjne norek, które swoją działalność ściśle powiązały z hodowlą norek amerykańskich, mogły wnioskować o rekompensatę, jeśli ponad połowa obrotów uzależniona była od kooperacji z fermami zwierząt futerkowych, a forma prowadzonej działalności nie mogła zostać natychmiast zrestrukturyzowana.

Białoruś chce rozwijać hodowle zwierząt futerkowych

Zakaz hodowli norek to pomysł, który przez myśl nie przeszedł władzom Białorusi. Mińsk zapowiedział, że ma zamiar dotować krajowych hodowców, by ci zagospodarowali dla siebie znaczną część rynku.

W październiku ubiegłego roku podczas walnego zgromadzenia przedstawicieli członków Białoruskiego Republikańskiego Związku Towarzystw Konsumenckich prezydent Białorusi Aleksander Łukaszenko zapowiedział, że dołoży wszelkich starań, aby jego kraj – wykorzystując decyzje kilku państw Unii Europejskiej – stał się liczącym się graczem na światowym rynku hodowli zwierząt futerkowych.

Łukaszenka wskazał na błędy Duńczyków, którzy – w konsekwencji fatalnych decyzji tamtejszego rządu – doprowadził do zniszczenia hodowli zwierząt futerkowych w kraju, który do tej pory był liderem na rynku globalnym.aukcja skor zwierzat futerkowych

„Dlaczego nie zajęliśmy rynku? To bonanza. Wtedy rynek był niezrównoważony w wyniku tak idiotycznych decyzji polityków. Dlatego zgodnie z moim rozkazem, pod gwarancjami rządu, przyznano środki kredytowe na wsparcie ferm futrzarskich” – wyjaśnił Łukaszenka.

„W przyszłości praca powinna być zorganizowana tak, aby ten obszar nie wymagał już środków budżetowych, ale przynosił stabilny dochód. Będziemy przykładać do tego szczególną uwagę i wdrożymy kontrole” – podkreślił prezydent.
Łukaszenka zaznaczył, że w ostatnich latach zrobiono w tej dziedzinie wiele, zainwestowano odpowiednie środki i – mimo trudności na rynku – osiągnięto niemały sukces. Zakaz hodowli norek na Białorusi to dziś perspektywa w zasadzie niemożliwa.

Rosja chce rozwijać hodowle zwierząt futerkowych

Po czasowej likwidacji hodowli zwierząt futerkowych w Danii największym światowym producentem skór zwierząt futerkowych stała się Polska. Nasz kraj jest liderem zarówno w kwestii skali jak i jakości dostarczanego surowca. Perspektywy rozwoju branży są optymistyczne ze względu na potężne wzrosty cen odnotowywane w ostatnich miesiącach na światowych aukcjach skór.

Błędy duńskich polityków, którzy w obawie przed mutacjami koronawirusa, wprowadzili zakaz hodowli norek amerykańskich w kraju, postanowiła wykorzystać także Rosja.

Rosyjscy producenci skór zwierząt futerkowych mają szansę stać się dziś światowymi liderami. Możliwość tę stwarza dziś Unia Europejska, która rozważa wprowadzenie całkowitego zakazu hodowli zwierząt futerkowych. Wyczerpany pandemią koronawirusa i ciągłą potrzebą obrony przemysł futerkowy światowych liderów, takich jak Polska czy Dania, przezywa dziś ciężkie czasy. I w tej sytuacji rosyjscy producenci futer mówią wprost: albo teraz, albo nigdy!” – czytamy w komunikacie, który ukazał się w dzienniku „Komsomolskaja Prawda”, a który powieliło rosyjskie ministerstwo rolnictwa.

Branża hodowli zwierząt futerkowych w Polsce daje zatrudnienie – pośrednio i bezpośrednio – kilkunastu tysiącom osób. Korzyści z funkcjonowania tego sektora czerpią także inne sektory rolnictwa, które zyskują na możliwości naturalnej utylizacji ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego.

Czytaj także: Hodowle zwierząt futerkowych – boom w polskiej branży futerkowej

Svensk Mink/fot. AR

 

 


Autor: Tomasz Racki 12-10-2021 14:36:06

Łukaszenka chce uczynić Białoruś potęgą w hodowli zwierząt futerkowych

Aleksandr Łukaszenka zapowiedział w piątek, że Białoruś robi wszystko, by stać się istotnym graczem na rynku hodowli zwierząt futerkowych – donosi agencja Interfax.

Białoruś dostrzega błędy Unii Europejskiej

Podczas walnego zgromadzenia przedstawicieli członków Białoruskiego Republikańskiego Związku Towarzystw Konsumenckich prezydent Białorusi Aleksander Łukaszenko zapowiedział, że dołoży wszelkich starań, aby jego kraj – wykorzystując decyzje kilku państw Unii Europejskiej – stał się liczącym się graczem na światowym rynku hodowli zwierząt futerkowych.

Łukaszenka wskazał na błędy Duńczyków, którzy – w konsekwencji fatalnych decyzji tamtejszego rządu – doprowadził do zniszczenia hodowli zwierząt futerkowych w kraju, który do tej pory był liderem na rynku globalnym.aukcja skor zwierzat futerkowych

Dlaczego nie zajęliśmy rynku? To bonanza. Wtedy rynek był niezrównoważony w wyniku tak idiotycznych decyzji polityków. Dlatego zgodnie z moim rozkazem, pod gwarancjami rządu, przyznano środki kredytowe na wsparcie ferm futrzarskich

– wyjaśnił Łukaszenka.

W przyszłości praca powinna być zorganizowana tak, aby ten obszar nie wymagał już środków budżetowych, ale przynosił stabilny dochód. Będziemy przykładać do tego szczególną uwagę i wdrożymy kontrole

– podkreślił prezydent.

Łukaszenka zaznaczył, że w ostatnich latach zrobiono w tej dziedzinie wiele, zainwestowano odpowiednie środki i – mimo trudności na rynku – osiągnięto niemały sukces.

Czytaj także: Rosjanie chcą przejąć polski przemysł futrzarski! Mówią o tym wprost!

Nie tylko Łukaszenka ma chrapkę na norki

Po czasowej likwidacji hodowli zwierząt futerkowych w Danii największym światowym producentem skór zwierząt futerkowych stała się Polska. Nasz kraj jest liderem zarówno w kwestii skali jak i jakości dostarczanego surowca. Perspektywy rozwoju branży są optymistyczne ze względu na potężne wzrosty cen odnotowywane w ostatnich miesiącach na światowych aukcjach skór.

Błędy duńskich polityków, którzy w obawie przed mutacjami koronawirusa, zdecydowali o likwidacji hodowli norek amerykańskich w kraju, postanowiła wykorzystać także Rosja.

Rosyjscy producenci skór zwierząt futerkowych mają szansę stać się dziś światowymi liderami. Możliwość tę stwarza dziś Unia Europejska, która rozważa wprowadzenie całkowitego zakazu hodowli zwierząt futerkowych. Wyczerpany pandemią koronawirusa i ciągłą potrzebą obrony przemysł futerkowy światowych liderów, takich jak Polska czy Dania, przezywa dziś ciężkie czasy. I w tej sytuacji rosyjscy producenci futer mówią wprost: albo teraz, albo nigdy!

– czytamy w komunikacie, który ukazał się w dzienniku „Komsomolskaja Prawda”, a który powieliło rosyjskie ministerstwo rolnictwa.

Branża hodowli zwierząt futerkowych w Polsce daje zatrudnienie – pośrednio i bezpośrednio – kilkunastu tysiącom osób. Korzyści z funkcjonowania tego sektora czerpią także inne sektory rolnictwa, które zyskują na możliwości naturalnej utylizacji ubocznych produktów pochodzenia zwierzęcego.

Interfax.by/fot. wikimedia

BULT SMOGOWICZE

Ta strona wykorzystuje pliki cookie

Używamy informacji zapisanych za pomocą plików cookies w celu zapewnienia maksymalnej wygody w korzystaniu z naszego serwisu. Mogą też korzystać z nich współpracujące z nami firmy badawcze oraz reklamowe. Jeżeli wyrażasz zgodę na zapisywanie informacji zawartej w cookies kliknij na „x” w prawym górnym rogu tej informacji. Jeśli nie wyrażasz zgody, ustawienia dotyczące plików cookies możesz zmienić w swojej przeglądarce. Więcej o polityce prywatności możesz przeczytać tutaj.