poniedziałek
| 16 września 2019

Za fatalną jakość powietrza na polskiej wsi odpowiada przede wszystkim jakość paliwa, jakim ogrzewane są domy i gospodarstwa rolne.

 


"Domy jednorodzinne, stanowią blisko 60 proc. wszystkich budynków na obszarach wiejskich. Większość z nich wyposażona jest w węglowe piece zasypowe o przestarzałej technologii generujące dziesięciokrotnie więcej pyłów niż piece najnowszej generacji. A smog to przede wszystkim konsekwencja tzw. niskiej emisji, która wynika głównie ze spalania opału w piecach, kominkach i podobnych paleniskach. Jeżeli do tego dodamy, że na wsiach wykorzystywany jest opał niskiej jakości, ale także, niestety, dalej śmieci i tworzywa sztuczne, to mamy czytelną diagnozę przyczyn smogu na terenach wiejskich"

 

– mówi Krzysztof Podhajski, Prezes Zarządu Fundacji Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskiej (EFRWP).

 


Ten fatalną statystykę dla naszego kraju można odwrócić . Zredukowanie składników smogu – w tym pyłów PM10 nawet o 40 proc. w skali całego kraju – jest bowiem możliwe, ale tylko przy wykorzystaniu źródeł zeroemisyjnych w ramach realizacji programu „Czyste Powietrze” -  wynika z najnowszego raportu „Wykorzystanie potencjału OZE w walce ze smogiem na terenach wiejskich” przygotowanego przez Institute for Security, Energy and Climate Studies (ISECS) na zlecenie Fundacji Europejski Fundusz Rozwoju Wsi Polskiej".


Jednak aby tak się stało  mieszkańcy obszarów wiejskich potrzebują impulsu finansowego do tego, aby zmienić sposób pozyskiwania ciepła, zrezygnować z ogrzewania swoich domów mułem węglowym czy ekogroszkiem i przejść na źródła zeroemisyjne. Zalicza się do nich wykorzystanie pompy ciepła wspartej instalacją OZE i działającej w systemie prosument.


"Rozwijając odnawialne źródła energii – a zwłaszcza energetykę prosumencką – na obszarach wiejskich w Polsce i całej Unii Europejskiej, mamy szansę zrealizować jednocześnie 3 niezwykle istotne cele. Po pierwsze, osiągnąć zaplanowany 32% udział OZE w unijnym koszyku energetycznym do roku 2030. Po drugie, wypełnić zobowiązania nałożone przez Porozumienie Paryskie. I po trzecie, najważniejsze: poskromić „cichego zabójcę”, grasującego po naszych wsiach i małych miasteczkach – smog. Co roku wywołane nim choroby zabijają 400 000 Europejczyków, w tym 45 000 Polek i Polaków. Problem jest szczególnie palący na terenach wiejskich, zamieszkanych w Polsce przez ponad 15 mln ludzi"

 

– mówi Jerzy Buzek, Przewodniczący Komisji ds. Przemysłu, Badań Naukowych i Energii Parlamentu Europejskiego, Przewodniczący Rady Programowej Fundacji EFRWP.


Dzięki wdrażanemu od września 2018 roku rządowemu programowi „Czyste Powietrze” i zakładanej w nim kompleksowej termomodernizacji budynków jednorodzinnych uda się zredukować emisję głównych składników smogu, ale  dopiero wymiana źródeł ciepła na zerooemisyjne pomoże zmniejszyć ten poziom prawie dwukrotnie, tj. benzo(a)piremu o 78%, pyłów PM2,5 o 41% i pyłów PM10 o 40%.


Zdaniem dr Krzysztof Księżopolski, Prezes ISECS, autor raportu do  do najistotniejszych barier związanych z rozwojem oraz wykorzystaniem potencjału odnawialnych źródeł energii w walce ze smogiem na obszarach wiejskich należy zaliczyć bariery finansowe. Rządowy program „Czyste Powietrze”, który jest obecnie kluczowym instrumentem walki ze smogiem Jednak  - jak wynika z raportu poprzez brak wystarczających mechanizmów służących finansowaniu OZE nie przyczynia się do likwidacji tej bariery. Dlatego też potencjał ograniczania kosztów ogrzewania, wynikający z kompleksowej termomodernizacji budynków jednorodzinnych i dający przestrzeń na zmianę źródła ciepła na zeroemisyjne – oparte na OZE, może zostać zmarnowany. Ponadto wyniki badań wskazują, że o ile prosumencki model pozyskiwania ciepła może być atrakcyjny dla konsumentów przy obecnym systemie regulacyjnym, to wymaga on dodatkowych instrumentów polityki publicznej.


Analiza rozwiązań zawartych w programie „Czyste Powietrze” pokazuje, że pomija on m.in. kwestię klastrów oraz spółdzielni energetycznych. W programie jako potencjalne źródło ciepła nie zostały również uwzględnione biogazownie, które mogłoby nie tylko zaspokajać zapotrzebowanie na energię mieszkańców obszarów wiejskich, ale także wpływać na rozwój tych terenów.


Zdaniem Fundacji EFRWP program „Czyste Powietrze” powinien zostać uzupełniony o wprowadzenie mechanizmów promujących przejście z paliw stałych na odnawialne źródła energii, określenie docelowego modelu pozyskiwania ciepła, tj. np. zastosowanie pomp ciepła wspartych instalacją OZE (np. fotowoltaiczną).


"Szczegółowe rozwiązania, wspierające rozwój energetyki prosumenckiej, wprowadza dyrektywa o odnawialnych źródłach energii, która weszła w życie pod koniec 2018 r. Byłem odpowiedzialny za prace nad nią i negocjowanie jej z państwami UE, przewodnicząc w PE od 5 lat Komisji ds. Przemysłu, Badań i Energii. Dyrektywa wprowadza definicję „prosumenta”, przyznając mu prawo do wytwarzania prądu na własne potrzeby, magazynowania i sprzedaży jego nadwyżki. Ogranicza ponadto wysokość dodatkowych opłat nakładanych na prosumentów, reguluje kwestię otrzymywanych przez nich wynagrodzeń za wyprodukowaną energię oraz wprowadza ułatwienia w podłączaniu ich do sieci. Wierzę, że te nowe przepisy pozwolą w pełni wykorzystać wielki potencjał OZE w walce ze smogiem na obszarach wiejskich"

 

– dodaje Jerzy Buzek.

 


,,Energetyka prosumencka to nie tylko narzędzie do walki o czyste powietrze na polskiej wsi, ale także impuls do rozwoju obszarów wiejskich. Powstawanie klastrów i spółdzielni energetycznych, dostarczanie surowców wykorzystywanych do produkcji energii oraz zapewnienie jej stabilnych dostaw do gospodarstw rolnych to również szansa na rozwój przedsiębiorczości – małych i średnich firm, przetwórstwa czy innych form działalności, związanych nie tylko z rolnictwem’’

 

– podsumowuje Krzysztof Podhajski, Prezes Zarządu Fundacji EFRWP.

 


Maks Weber

fot. Pixabay


Polub Świat Rolnika na Facebooku i bądź na bieżąco



Ta strona wykorzystuje pliki cookie

Używamy informacji zapisanych za pomocą plików cookies w celu zapewnienia maksymalnej wygody w korzystaniu z naszego serwisu. Mogą też korzystać z nich współpracujące z nami firmy badawcze oraz reklamowe. Jeżeli wyrażasz zgodę na zapisywanie informacji zawartej w cookies kliknij na „x” w prawym górnym rogu tej informacji. Jeśli nie wyrażasz zgody, ustawienia dotyczące plików cookies możesz zmienić w swojej przeglądarce. Więcej o polityce prywatności możesz przeczytać tutaj.